Lees deel één hier.

Slot-Zicht: de naam prijkt pontificaal boven de deur van het statige huis bij de brug. Vergezicht heb je hier nog een beetje, over de rivier en de naastgelegen weg, maar een slot? Nee, zelfs al stonden al die huizen er niet (meer), dan nog was er geen slot te zien. Het is er gewoon niet meer. Hoewel…

Ik ben met de pont het Amsterdam-Rijnkanaal overgestoken, terwijl de zon probeerde licht in de grijze wereld te brengen. Aan de overkant langs de Nieuwe Wetering richting de Oukoper Molen, waar vroeger de Aa uitmondde in de Angstel. De loop van de Angstel vanaf de Vecht is niet meer terug te vinden in het landschap.

Langs de Angstel is het heerlijk wandelen, heel rustig terwijl ik vlak bij de A2 ben. Ter hoogte van de voormalige spoorlijn staan links en rechts nog wachtposten voor de spoorbrug over de Angstel. Ooit liep hier de spoorlijn Aalsmeer Nieuwersluis. In 1953 werd het personenvervoer gestaakt, in 1986 het goederenvervoer, maar tot die tijd kruiste het spoor gelijkvloers de A2. Iedere keer dat er een trein reed, moest de politie opdraven om de weg af te sluiten.

In Loenersloot bewonder ik het gelijknamige kasteel. Het oudste deel is de massieve donjon, de versterkte woontoren, uit de 13e eeuw. Deze toren is uiteindelijk verbouwd tot buitenplaats met diverse aanbouwen.

Ook langs de Angstel staan diverse buitenplaatsen, sommige met theekoepels. Een theekoepel was een manier om je rijkdom te etaleren. Als je het geld had voor zo’n buitenplaats, kon je ook theedrinken. Thee was erg kostbaar destijds. En om dat te laten zien, dronk je thee in je theekoepel aan de openbare weg of aan het water. Kon iedereen zien dat je écht rijk was.

In Baambrugge kies ik er voor om de oude meanders van de Angstel te volgen over een rustig dijkje, Horn geheten. Via dit dijkje kom ik bij de aansluiting van het riviertje Winkel op de Angstel.

Net hiervoor is rechts een hoefijzervormige vijver te zien, in een hobbelig stuk land. Dát is alles wat er over is van het trotse slot Abcoude. De vijver is de herstelde slotgracht. De hobbels verbergen de fundamenten en de omwalling. Het kasteel stond hier eeuwenlang in een bocht van de Angstel.

Gijsbrecht van Amstel, die van de moord op Floris V, heeft een voorganger van dit kasteel in 1274 gesloopt. In 1672 probeerden de Fransen het toenmalige kasteel te verwoesten. Dat lukt niet, en Abcoude krijgt vervolgens de volle laag. Het dorpje wordt grotendeels verbrand. De reden dat vandaag de dag Dorpskerk van eind 15e eeuw het oudste gebouw van Abcoude is. Het kasteel kwam leeg te staan en verviel. Na hernieuwde bewoning werd het in de 19e eeuw opnieuw verlaten, waarna het dienst deed als een soort steengroeve voor de woningbouw in de omgeving, tot er niets meer over was.

Abcoude werd in de 19e eeuw onderdeel van de Stelling van Amsterdam. Een gigantisch fort werd gebouwd, dat nog tijdens de ontwerpfase al werd ingehaald door de ontwikkelingen in de oorlogsindustrie. Baksteen was het voorgestelde bouwmateriaal, maar de ontwikkeling van de brisantgranaat gooide roet in het eten. Het fort werd deels van beton, dat beter bestand was tegen de inslag van brisantgranaten.

Langs het Gein, het riviertje dat van Abcoude naar Weesp stroomt, loop ik naar het station. Hier nog een herinnering aan de Waterlinie: een kraan met schotbalken om de rivier af te dammen.

1. Baambrugge komt van banbrug, een brug waarop een ban lag: voorschriften voor het beheer van de brug.
2. Abcoude komt van Abbekeswoud, bos van Abbe.
3. Angstel komt (net als Amstel) van Aeme- stelle: waterig gebied.