Het vrouwtje van Stavoren. Ze tuurt en ze wijst. Haar gouden graan, het mooiste dat haar schipper voor haar wist te vinden, ligt voor de kust in zee. Haar weggegooide ring ligt de volgende dag op haar bord, in de steur die ze zou eten. En ze raakte aan de bedelstaf. Haar eigen vervloeking was werkelijkheid geworden.
Haar legende is een soort spiegel voor de grote monopolist, de VOC.
In 1602 ontstaat deze VOC, de Verenigde Oost-Indische Compagnie als een samenwerking van verschillende compagnieën, die probeerden elkaar te vlug af te zijn bij de route naar de Oost.
Specerijen, daar was het ze om te doen. Peper, kruidnagel, nootmuskaat, kaneel. Nu te vinden in ieder keukenkastje, toen een zeer gewild handelsproduct.
Hoorn had één van de kamers van de VOC, een regiokantoor, zeg maar. Zelfs 2 eeuwen na de opheffing spat de rijkdom af van de gevels.
Spanje en Portugal hadden de route naar de Oost ontdekt, maar hielden deze strikt geheim. De vluchtelingenstroom uit de Zuidelijke Nederlanden naar Holland had een kritisch moment tot gevolg. Zij hadden kennis van de specerijen, Hoorn stond bekend om de scheepsbouw en bekwame stuurlui en kapiteins. De race om de Oost kon beginnen.
De VOC bezat uiteindelijk het monopolie op de handel met de Oost. In Kaap de Goede Hoop in Zuid-Afrika kon worden bijgetankt. Maar alleen door Nederlandse schepen.
De VOC beschikte ook over eigen militairen. En daarmee werden de plantages beschermd, waar de plaatselijke bevolking tot slaaf werd gemaakt.
Dat monopolie zorgde voor de zwarte bladzijden in dit verhaal. Allereerst slavernij, maar ook het uitmoorden van de bevolking van Banda. Zij leverden ook nootmuskaat en foelie aan de Engelsen. Jan Pieterszoon Coen uit Hoorn heeft het hen betaald gezet. Een gitzwart moment.
De zucht naar goud en naar steeds meer en meer zorgde voor onmetelijke rijkdom bij een kleine bovenlaag. Uiteindelijk kon dit niet blijven duren en in 1800 onder de Bataafse Republiek werd de VOC opgeheven en door de staat overgenomen.
Ik fietste vandaag van Hindelopen naar Stavoren waar ik de veerboot nam. Dwars over het IJsselmeer. Vanaf Enkhuizen via Hoorn naar Edam, waar ik overnacht.
Een visje op de dijk van Volendam met een 0.0 biertje erbij was de perfecte afsluiting van deze dag.
56 km gefietst en 11 km gewandeld. Totaal 570 en 52.












