Zeg je Nederland, dan zeg je tulpen, klompen en molens. Molens zijn onlosmakelijk verbonden met ons land, maar al in het Perzië van de 7e eeuw komen molens voor, een soort verticale zeilen op assen. In de 11e eeuw komen standerdmolens voor in Vlaanderen en van daaruit verspreidt de molen zich over Frankrijk, Engeland en verder Europa in.

Ik ga voor het eerst dit jaar een fietstocht maken. Het is prachtig weer, weinig wind en niet te warm. Langs de Linge fiets ik op Geldermalsen aan. Mijn fiets is traag, de banden lijken wel aan de weg te plakken. Dat gaat ‘m zo niet worden. Gelukkig weet ik ergens een fietsenmaker. Hij pompt de banden op, et voilà! Dat scheelt toch eventjes…

Verder langs de Linge naar Deil. Voorbij Deil staat al ruim 100 jaar de prachtige stellingkorenmolen De Vlinder te pronken. Ik zie een bord staan dat de molen open is. Het is nl. Nationale molendag. Dat laat ik me geen 2 keer zeggen. Vanaf de stelling kijk ik uit over de Linge. Mijn hoogtevrees speelt me wel parten, dus ik blij als ik weer beneden ben.

Daarmee heb ik mijn doel voor vandaag: molens bekijken. Na een lichte lunch in de kersenboomgaard van theetuin de Fruithoeve steek ik de Linge over naar Beesd, naar molen de Vrijheid, een ronde stenen korenmolen van het type grondzeiler. Al in de 14e eeuw stond hier een molen, en de huidige stamt ergens uit de 18e eeuw. De molen heet De Vrijheid omdat met behulp van de stand van het wiekenkruis boodschappen werden doorgegeven tijdens de Tweede wereldoorlog.

Ik keer om en over landgoed Mariënwaerdt ga ik via Tricht naar Geldermalsen, naar de Watermolen. Ook deze molen is open, heel bijzonder omdat het ook een woning is. De woonruimtes zijn rondom de gigantische as gebouwd. Overal vernuftige oplossingen om er toch te kunnen wonen, terwijl de molen het water kan blijven opmalen. De molen is precies 250 jaar oud.

In het dorp staat De Bouwing, een beltkorenmolen uit 1848. Rondom het onderste deel van de molen is een soort heuvel of belt opgeworpen waardoor de molenaar makkelijk de kap kan kruien, naar de wind kan zetten.

Langs de Korne ga ik naar Buren, waar de Prins van Oranje boven stad uittorent. Een korenmolen, stellingmolen en walmolen. Meer dan 300 jaar oud. De molen staat op de stadswal, zodat deze voldoende wind kan vangen door de hoogte, maar ook om bereikbaar te kunnen zijn bij gesloten stadspoorten. De molen is vernoemd naar Philips-Willem, oudste zoon van Willem van Oranje.

Ik besluit met de korenmolen De Korenbloem van Zoelen, helaas gesloten, maar prachtig gelegen aan de Linge.

In Nederland stonden ooit 10.000 molens waarvan er nu nog 1000 over zijn. Ze waren in Nederland belangrijk. Vroege industrialisatie (Zaanstreek, maar ook de papierwatermolens aan de Sonsbeek), bemaling om droge voeten te houden (Leeghwater en de Beemster), en het malen van tarwe, rogge, boekweit tot meel om te kunnen eten.

Nederland zou er echt anders hebben uitgezien zonder molens.

De Vlinder Deil
De Vrijheid Beesd
De Watermolen Geldermalsen
De Bouwing Geldermalsen
De Prins van Oranje Buren
De Korenbloem Zoelen

Plaats een reactie